Titel
Mijn Antwoord op Jos de Mul’s “Onzingeving , Moedwil en Misverstand in Hermans’
Geplaatst door
Ted van Loon
Samenvatting
In dit artikel wordt aangegeven dat persoonlijkheid een overheersende rol speelt in het tot stand komen van een oeuvre of dit nu filosofie is of het schrijven van romans.
Tekst

Link: website Jos de Mul

 

lk heb je artikel met belangstelling gelezen. Vooral je uitleg over Wittgenstein vond ik erg verhelderend. Ik houd mij al een paar jaar met Wittgenstein bezig en heb nog altijd veel moeite om te begrijpen wat hij nu precies beweert.

Verder  heb ik ook altijd het vermoeden gehad dat Hermans Wittgenstein voor eigen doeleinden gebruikte.

In je boek Domesticatie van het Noodlot ga je in het hoofdstuk De kunst van het Lijden uitgebreid in op het feit dat Hermans een schizoïde persoonlijkheid had. In een reader Wittgenstein Biography& Philosophy edited by James C. Klagge las ik een artikel van L. Sass: Deep Disquietudes die beweerde dat W. eveneens een schizoïde persoonlijkheid had. Ik vroeg mij af of dat niet belangrijkste reden was waarom Hermans zo’n affiniteit met W. had.  De schizoide persoonlijkheid verlangt diep in zijn hart naar een soort orde, waarmee hij het eeuwige conflict tussen denken en voelen probeert te sussen. Vandaar het verlangen van Hermans om liever natuurwetenschapper dan schrijver te zijn. In de natuurwetenschap zou je zo’n orde kunnen ontdekken. W. heeft dit in de Tractatus volgens  mij ook geprobeerd. Hij kwam er gaande weg achter dat ervan zo’n orde geen sprake kon zijn , terwijl Hermans dit idee eigenlijk nooit heeft kunnen loslaten.

De logisch positivisten hebben ook lang gezocht naar een Sense Datum. “ Iets “ dat een relatie mogelijk maakt tussen Taal en Buitenwereld. Vandaar dat Hermans de logisch positivisten kritiekloos volgde. W. heeft dit alles opgegeven en zich van de logisch positivisten afgekeerd.

Ikzelf herken erg veel in het verlangen naar een soort orde of wezenlijke relatie tussen binnenwereld en buitenwereld. We moeten toch iets met deze wereld te maken hebben? In die zin blijft mijn sympathie toch bij Hermans als advocaat van duivel, die door vooral te hameren op het feit dat alles moedwil en misverstand is er diep in z’n hart ervan overtuigd was dat die orde er toch ergens zou moeten wezen.

 

 

Gebruikte steekwoorden
schizoïde persoonlijkheid, logisch positivisten, sense datum, hermans, wittgenstein, tractatus
printversie
auteur mailen
sluiten