Titel
Nucleaire renaissance?
Geplaatst door
Bert Stoop
Samenvatting
Kernenergie dat was een soort eeuwige belofte: genoeg energie voor iedereen & nog goedkoop ook. Maar het is intussen niet meer geloofwaardig: de groeiprognoses waren steeds een factor tien of meer te hoog.
Tekst

Column die Joop Boer onlangs voor een debatavond van het Studium Generale heeft uitgesproken.

 

Ja, wat moeten we daar nou van vinden, ‘nucleaire renaissance’.

De hoeveelste nucleaire renaissance is dit nu al?

Zeker de 4e sinds Tsjernobyl de lucht inging & ook nu een voorspelbare flop.

Ik dacht trouwens dat renaissance iets met cultuur te maken had…

Het lijkt meer op een laatste wanhoopsoffensief.

Ze zullen wel revival bedoelen of reanimatie.

Kernenergie dat was een soort eeuwige belofte: genoeg energie voor iedereen & nog goedkoop ook. Maar het is intussen niet meer geloofwaardig: de groeiprognoses waren steeds een factor tien of meer te hoog.

De laatste 15 jaar was de groei nog geen 0,8% per jaar.

Wanneer gaat de stekker eruit? Zonder voortdurende financiele infusen blijft het kwakkelen met deze inmiddels gedateerde technologie. Moderne stroomcentrales hebben een rendement van minimaal 60% & max. 95%. Kerncentrales halen hooguit de 35%. En echt goedkoop? Nee en dan worden veel kosten niet eens doorberekend.

Alleen al de volledige verzekeringskosten, die nu grotendeels door de staat worden overgenomen en de totale kosten van eindopslag en ontmanteling, zouden de huidige kostprijs verdubbelen.

 

Ooit, ja ooit, was kernenergie geen stervende dinosauriër, maar springlevend.

Ruim vijftig jaar geleden werd de leuze “Atoms for Peace” bedacht.

Vooral om dat nare bijsmaakje van Hirosjima wat te doen vergeten:

“Kernenergie kan ook positief zijn!”

Tot dan toe bestond alleen de militaire toepassing: militaire kernreactoren, voor de productie van plutonium.

Civiele kerncentrales waren er niet, die moesten nog bedacht & gebouwd worden.

Met veel moeite en met duizenden miljarden aan subsidies is kernenergie uitgegroeid tot wat het nu is: bijzaak. Het blijkt een dure belofte & een niet waar gemaakte belofte te zijn. 

 

Want waar praten we over?

Na ruim 50 jaar produceert kernenergie 16% van het mondiale stroomverbruik & minder dan 4% van het totale energieverbruik. In ons land is Borssele goed voor 0,4%. Dat mondiale aandeel loopt bovendien de laatste jaren gestadig terug.

Geen wonder, zon- en windenergie kennen groeipercentages van >30%  per jaar.

Na 50 jaar is er nog nergens een eindopslag van kernafval gerealiseerd.

Plannen en zgn. oplossingen genoeg: Dump die troep in zee, schiet het naar de zon, stop het diep onder de grond. We hebben toch zoutkoepels, of graniet of mooie dikke kleilagen? Geen probleem.

Maar intussen ligt die troep overal zolang in bovengrondse bunkers.

 

En toch, nu die olie zo duur is & het klimaat schijnt te veranderen, moet ik wel tot een conclusie komen die u niet van mij zou verwachten.

Maar wat moet ik anders, als ik er goed over nadenk?

Alles afwegend, ben ik tenslotte 100% voor kernenergie.

Waar zouden we zijn zonder kernenergie?

Zonder kernenergie zou er zelfs geen leven zijn.

Natuurlijk, het moet gegarandeerd veilig zijn, het liefst goedkoop & zonder afvalprobleem.

Wel, dat kan toch, dat afvalprobleem is toch zo goed als opgelost? Beetje bestralen, hocus pocus pas, opgelost. Geen half miljoen jaar bewaren, nee, slechts een paar honderd jaar. Nieuwe sprookjes zijn altijd leuk om te horen.

Kernenergie is nu een duurzame energiebron. Blair zegt het & Lubbertje ook, dus moet het wel waar zijn. En het moet gezegd, er zit een duurzaam aspect aan kernenergie: kernafval is bijzonder duurzaam.

Als je het maar wil zien is kernenergie gewoon het beste wat er is.

 

Want wat werkt er al 5 miljard jaar & blijft nog 5 miljard jaar doorgaan?

Wat warmt de aarde in een paar uur op van onder nul tot 20 of meer boven nul?

Wat staat op een veilige afstand, kent geen brandstofprobleem, produceert geen kernafval, hoeft niet meer gebouwd of onderhouden te worden, is geen risico voor nucleaire proliferatie & waar word je zo lekker bruin van? Ja, wie weet het?

Ja, heel goed, onze eigen ster, onze zon.

Veilige kernfusie, op veilige afstand.

Wat willen we nog meer?

Fossiele energie, olie, kolen of gas? ‘t Is allemaal opgeslagen zonne-energie.

Waterkracht, windenergie, biomassa? Energie van de zon.

Beetje technologie erbij en klaar is kees. Nulenergie woningen, energieproducerende kassen, wat meer lopen en fietsen, auto’s die 1 op 40 rijden, wat meer treinen, wind, zon, biomassa. Probleem opgelost.

 

Of niet? Nee, sommigen willen alles zelf doen, nodig of niet: de zon op aarde.

Sinds de explosie van de eerste waterstofbom, moest ook daar natuurlijk weer een vreedzaam tintje aan gegeven worden: een kernfusiereactor.

En weer die beloftes, alleen nog onbetrouwbaarder. In 1955 was het: voor 1970 een kernfusiereactor. Toen het 1970 was, hoorde je: in 1990 is tie er echt, als we nog een paar miljard krijgen. Zo bleef en blijft dat maar doorgaan: elk jaar onderzoek levert 2 jaar vertraging op. Nu is de voorspelling: tussen 2050 en 2060 draait de eerste echte kernfusiereactor. Oke, een prototype, maar dan is er eindelijk een oplossing voor het energieprobleem. Alweer, dure beloftes. Wereldwijd is er al meer dan 150 miljard in onderzoek gestoken. Resultaat: nul KWH. Er is nog 100 miljard nodig voor het zover is, wordt nu geschat.

Duurzame energie zou er blij mee zijn: 100 jaar subsidie!

 

Maar waarom al die moeite & al dat geld. We hebben de zon, we hebben de technologie om er gebruik van te maken, wat willen we dan nog meer?

 

Ja, dat klimaat. Het verandert wel, maar dat hebben we zelf in de hand zolang het niet uit de hand loopt.  We mogen blij zijn met ons klimaat.

Kijk naar onze buren:

Venus staat iets dichter bij de zon: paar honderd graden boven nul.

Mars, een beetje verder weg en meteen een paar honderd graden onder nul.

We boffen enorm.

 

Ja en dat Kyoto verdrag.

In 20 jaar zes procent minder broeikasgas! Nou nou. Is dat zo moeilijk?

In tien jaar is mijn energiegebruik met 100% verminderd, zonder  veel moeite of geld. En dan ben ik nog lang niet de slimste hier in de zaal of elders.

Mensen als Jan Terlouw of Rob Stol, of die ministers, of u daar, die zijn vast veel slimmer, die kunnen als ze willen, zelfs wel meer energie produceren dan ze gebruiken.  De vraag is, willen ze wel, kunnen is geen punt.

Waarschijnlijker is dat de meeste zelfs geen flauw benul hebben hoeveel energie ze per jaar gebruiken en hoeveel ze betalen. Geld genoeg en het probleem valt vast wel mee. Bovendien, we hebben toch kernenergie?

Deze regering, de vorige & de voorvorige, ze kijken toe, benoemen een commissie & ze denken er nog even over na.

Een miljardje per jaar, zoals nu, of twee miljard, dat moet genoeg zijn, voor de overgang naar een duurzame energievoorziening, over 50 jaar of zo.

Dat we in 40 jaar onze nationale bodemschatten opsouperen, meer dan 3000 miljard m3 aardgas, & Shell & Esso slapende rijk laten worden?

Wat we doen als dat gas over 20 jaar op is en we het uit Rusland moeten halen?

Wie dan leeft, wie dan zorgt. De moderne overheid staat op afstand, denkt vooral aan de volgende verkiezingen & doet aan ‘damage control’. Nee, geen controle van maatschappelijke of milieuschade, nee van zelf toegebrachte schade, aan hun image.

Dat de staat per jaar twaalf miljard opstrijkt aan aardgasbaten, zolang het duurt, en dat besteedt aan nog meer luxe voor de rijken onder ons, aan nog meer energieverbruik?

Hoe toevallig, 12 miljard gaat ook op aan ons nationale taboe, het H-woord dat ik toch maar noem: HYPOTHEEKRENTEAFTREK: 5 miljard gaat naar de 7% rijksten.

 

En dan hoor je de nucleaire lobby steeds zeggen tegen de anti’s:

‘Doe niet zo hypocriet, wel atoomstroom importeren, uit Frankrijk en België, maar zelf nieuwe kerncentrales bouwen, nee, daar zijn we tegen.’

Over hypocriet gesproken: we exporteren 50 miljard m3 aardgas per jaar, veel meer dan we zelf gebruiken. Die gasexport staat gelijk aan de jaarlijkse productie van 120 keer de productie van Borssele. We exporteren 10 x zoveel gas naar Frankrijk als we Franse atoomstroom invoeren. Dat hoor je ze niet zeggen.

Zouden we stoppen met die gasexport, dan hebben we tot zeker 2050 genoeg gas voor eigen gebruik, zonder afhankelijk te worden van Russisch gas.

Hoe slim is het om ons aardgas tegen een zacht prijsje aan het buitenland te verkopen en zelf dure kerncentrales te bouwen? Wie het weet mag het zeggen.

 

Joop Boer

Gebruikte steekwoorden
kernenergie, zonne-energie, gasvoorraad, energiegebruik
printversie
auteur mailen
sluiten